Dziecięca dieta bezglutenowa

Dieta bezglutenowa w przypadku żywienia dziecka jest dietą z konieczności. Zalecana jest w dwóch przypadkach. Pierwszym z nich jest alergia na gluten, która po kilku latach mija a drugim choroba trzewna, czyli celiakia. W obu przypadkach trzeba tak zaplanować jadłospis, żeby całkowicie wykluczyć obecność glutenu w posiłkach. Gluten jest białkiem roślinnym występującym z zbożach, takich jak pszenica i jej odmiany, żyto, jęczmień i owies. Wykluczenie dotyczy nie tylko konkretnych zbóż ale również przetworów, gdzie mogą występować nawet w ilości śladowej.

Jakie produkty można dziecku podawać?

Przy diecie bezglutenowej dozwolone są takie produkty: warzywa, owoce, mięso, ryby, mleko, jaja, tłuszcze, orzechy i kasze. Dziecko może jeść galaretki i kisiele które nie zawierają glutenu. Może też jeść pieczywo i ciasta z mąki bezglutenowej, mąki kukurydzianej, a także ryż i przetwory z amarantusa, tapioki, prosa, gryki, manioku i soi. Aktualnie w sprzedaży jest dostępnych dużo produktów bezglutenowych i oznaczone są one znaczkiem przekreślonego kłoska. Dodatkowo coraz częściej na najróżniejszych produktach umieszczane są informacje o możliwych zawartych w produkcie śladowych ilościach glutenu. Wszystko to, planowanie jadłospisu czyni łatwiejszym.

Czego bezwzględnie unikać w diecie bezglutenowej?

Niedozwolone są: pszenica, pszenżyto, żyto, jęczmień, owies, orkisz, oraz wszelkie przetwory z nich, jak pieczywo czy ciasta, kasze czy kawa zbożowa. Niedozwolone są również gorsze gatunki wędlin, o których wiadomo, że mogą zawierać gluten, takie jak niektóre kiełbasy, kaszanka, pasztetówki i mielonki. Trzeba też uważać na panierowane półprodukty, gdzie w bułce tartej może być obecny gluten. Zakazane są też produkty zawierające słód i jego ekstrakt. Nie podaje się też majonezów, musztard i wszelkich przetworów typu instant.

Jaka powinna być dieta bezglutenowa dla dzieci?

Przede wszystkim musi być urozmaicona. Brak zbóż może oznaczać mniej niektórych składników, takich jak żelazo, magnez i cynk, a także mniej białka i witamin z grupy B. Pewnym problemem może być też brak błonnika. Dlatego warto do codziennego menu włączyć orzechy, sezam czy pestki słonecznika. W przypadku zaparć dobrze jest zwiększyć porcję warzyw czy przetartych owoców. Posiłki najlepiej tak komponować, aby znalazły się w nich produkty z wszystkich grup dozwolonych produktów.

Sposób jedzenia powinien być w miarę regularny, a porcje stosowne do wagi ciała. Wskazane jest unikanie nadmiaru tłuszczu, cukru i soli. Dobrze, gdy dziecko prowadzi jakaś umiarkowaną aktywność fizyczną. Poprawia to perystaltykę jelit z zapobiega zaparciom.

Rodzicom na ogół sprawia trudność komponowanie atrakcyjnego dla dziecka jadłospisu, w ten sposób, żeby posiłki były urozmaicone i smaczne. Dobrze jest jednak zdać się na wyczucie i czasem eksperymentować. Dodatkowo można odwiedzać specjalne strony w Internecie, gdzie rodzice w podobnej sytuacji wymieniają się doświadczeniami a przede wszystkim przepisami.

Stosowanie diety bezglutenowej nie wyklucza również stołowania się w barach i restauracjach. Trzeba tylko szukać lokali z logo „Menu bez glutenu”. Poza tym coraz częściej  obsługa dobrych restauracji doskonale orientuje się, jakie potrawy może zaoferować osobom z dietą bezglutenową.

Przygotowując w domu posiłki bezglutenowe, trzeba zachować szczególną ostrożność. Nie można dopuścić, żeby produkty bezglutenowe mieszały się z tymi zawierającymi gluten. Najlepiej trzymać je w oddzielnych, zamkniętych pojemnikach a potrawy bez glutenu przygotowywać w pierwszej kolejności.

Jak wytłumaczyć dziecku, że musi zrezygnować z wielu atrakcyjnych produktów?

Najłatwiej bywa, gdy problem z glutenem jest wykryty odpowiednio wcześnie. Wtedy dziecko nie zna jeszcze wielu atrakcyjnych dla dzieci smaków. Gorzej, gdy już jest starsze i widzi na co dzień co jedzą jego rówieśnicy. Może mu się to wydawać kuszące, a jednocześnie musi odmawiać przy próbach częstowania. Najlepiej przedstawić dietę jako lekarstwo na jego chorobę, przy okazji dokładnie objaśniając na czym ona polega.

Ponadto koniecznie trzeba zwrócić uwagę dziecka na wszelkie produkty dostępne w sklepie. Objaśnić dlaczego powinno zwracać uwagę na ich skład. Dobrze jest też włączać dziecko do pomocy w przygotowaniu posiłków, oczywiście wszystko w miarę jego możliwości. Takie praktyki mogą utrwalić pewne pozytywne nawyki, które mogą się przydać w jego dorosłym życiu.

Bezglutenowa dieta dziecka nie musi być żadnym ograniczeniem w życiu towarzyskim. Rodzie muszą tylko poinformować wszystkich znajomych, żeby konsultowali z nimi wszelkie próby częstowania dziecka potrawami czy też słodyczami.

Autor: Teresa Strząbała